Door op 18 juli 2015

‘Van startnotities naar beleidskeuzes’

Laat ik beginnen om het College een compliment te maken over een gerealiseerd actiepunt uit de Halfjaarrapportage. U heeft op 27 juni een stadsvisiebijeenkomst georganiseerd die succesvol was. Bijna 300 inwoners hebben meegedacht hoe Rijswijk er in 2030 uit kan zien. Mooi ook dat thema’s als duurzaamheid/een groene omgeving, sociale samenhang en Kunst en Cultuur daarbij hoog scoorden. Dat moet de wethouder van Cultuur absoluut stimuleren om nu snel met een cultuurvisie voor Rijswijk naar de Raad te komen.
En we brengen u nogmaals in herinnering, dat de voorstellen van mijn fractie, samen met D66 en GL rond een duurzamer afvalbeleid door u weliswaar in dank zijn aanvaard maar nog niet in concreet beleid zijn omgezet.

Voorzitter, het College begint de Halfjaarrapportage met de opmerking dat ze met elan aan de slag is gegaan met de uitwerking van het Collegeprogramma En Garde. De PvdA denkt hier toch wat genuanceerder over. U heeft inderdaad diverse startnotities geproduceerd rond armoedebestrijding, re-integratie en participatie om mensen naar werk te begeleiden en uitgangspunten voor woonbeleid.
Een startnotitie zet enkele feiten rond een beleidsthema op een rij en de vragen die om een oplossing of aanpak vragen. Je snuffelt met elkaar aan het thema maar er worden geen beleidskeuzes voorgelegd aan de Raad. We hebben met dit College nog nauwelijks over beleidsnota’s kunnen spreken en dat vinden wij ruim 1 jaar na aantreding van dit College toch magertjes. De wethouder van Sociale Zaken kan dan wel in de pers verkondigen dat de Raad hem unaniem steunt om met het creëren van nieuwe banen aan de slag te gaan maar dit was niet op basis van nieuw beleid. Dat nieuwe beleid, daar wachten we nog op.

Voorzitter, de PvdA vindt de inspanningen rond armoedebestrijding met bv. de introductie van de Schoolspullenpas een mooi begin, maar we wachten met smart op een echte structurele aanpak van armoede. In dat kader willen wij u wel enkele suggesties aan de hand doen: je helpt mensen duurzaam uit de armoede door in te zetten op meer laagdrempelige werkgelegenheid voor lager opgeleiden, betaalbare woonlasten dus voldoende sociale woningbouw in de huur- en koopsector en betaalbare en toegankelijke welzijnsvoorzieningen. En niet te vergeten door in te zetten op een effectieve aanpak van schuldhulpverlening. U heeft naar aanleiding van vragen van de PvdA aangekondigd hier in 2016 nieuw beleid op te formuleren. Daar zijn we zeer benieuwd naar.

Voorzitter, het wordt tijd dat het College wapenfeiten laat zien. Daarom hadden we verwachtingen van de Kadernota 2016, die toch teleurstellend weinig kaders bevat.
Uiteraard hebben we er begrip voor, dat u de financiële gevolgen van de meicirculaire wilde afwachten, maar we hadden toch op basis van uw ambitieuze programma enkele inhoudelijke en politiek/bestuurlijke prioriteiten van u verwacht in de Kadernota, die eigenlijk deze naam nauwelijks eer aandoet. Behalve enkele belastingverordeningen/heffingen bevat de Kadernota van 5 pagina’s geen informatie. Wel roept u in uw IB-brief 15-098 de fracties op om met voorstellen te komen, maar u geeft er zelf helaas geen. Wanneer kunnen we meer kaders van u verwachten of moeten we hiervoor wachten tot de behandeling van de begroting in november?

De PvdA heeft nog wel enkele suggesties voor dit College, die wij graag in beleid uitgewerkt zien:

  • Meer innovatieve en creatieve oplossingen voor de leegstand in de PPP; een mix van wonen, werken, recreëren en kunst en cultuur kan dit gebied bruisender maken. Kunnen we daar de Urbanisator niet een opdracht in geven?
  • Meer doorstroming op de woningmarkt zodat starters meer kansen krijgen en senioren kunnen verhuizen naar kleinere woningen, wel met voorzieningen binnen loopafstand. Meer aandacht samen met woningcorporaties voor aanpassing van woningen, zodat ouderen langer thuis kunnen wonen
  • Meer aandacht in ons welzijnsbeleid (herijking kaders!) voor vereenzaming van een groep ouderen, die geïsoleerd dreigen te raken. Het is schokkend om in landelijke media te lezen dat een groep ouderen al zo lang gewend is alles alleen te doen, dat men geen hulp of begeleiding meer wenst.
  • En voorzitter, willen we onze gemeente aantrekkelijk houden voor jongeren, dan zullen de voorzieningen hierop meer aangepast moeten worden dan tot nu toe het geval is. Dit zeiden tenminste die enkele jongere, twintiger, die aanwezig was op de Stadsvisiebijeenkomst. Mijn fractie pleit al langer ook voor meer openbare speel- en sportruimte in wijken voor de jeugd tussen 12-18 jaar. Bent u van plan actief jonge mensen te bevragen en actief bij uw beleidsvoorstellen te betrekken?

Voorzitter, gelukkig blijken de gevolgen van de meicirculaire voor onze gemeente minder groot dan gevreesd, al is het toch nog -738.000 Euro. U spreekt in uw Kadernota over bezuinigingen die op basis van de korting vanuit het Rijk nodig zijn voor 2016. In de jaren erna ziet de financiële situatie voor Rijswijk er veel rooskleuriger voor. De PvdA pleit daarom voor het aanspreken van een deel van de 4,5 miljoen baten uit de algemene reserves. Juist nu de economie aantrekt, is het belangrijk om weer te investeren in mensen en voorzieningen. Mijn fractie-collega sprak daar ook zojuist over in het kader van een voorziening voor onverwachte uitgaven in het Sociaal Domein. In hoeverre bent u bereid om de financiële tegenvaller uit de meicirculaire te dekken uit de baten van 2014?

En de PvdA wil daarnaast ook graag met u in debat welke mogelijkheden u ziet om de inkomsten voor de gemeenten te vergroten. Bent u bereid hierover met voorstellen te komen?

Wethouder Dierdorp antwoordt dat incidentele uitgaven altijd in de context van andere in- en uitgaven (integraal) met de Raad worden besproken.

Dat u achterstallig onderhoud van maatschappelijk vastgoed uit de algemene reserves wil bekostigen vinden wij een goede zaak. Het wordt bovendien tijd dat we de uitvoering van de Accommodatienota Maatschappelijk Vastgoed van u krijgen. Maatschappelijke instellingen wachten al lang op meer duidelijkheid hierover. U verbindt uw ambities rondom de terug verhuizing naar het Huis van de Stad met een mogelijke huisvesting van Trias in dit gebouw. Dit betekent dat de uitvoering van de Accommodatienota direct vertraagd wordt door de besluitvorming rondom het dossier Huis van de Stad. Wij vinden het financieel onverantwoord om de Kadernota Accommodatiebeleid die in de vorige Collegeperiode is aangenomen zo lang te laten liggen. Zeker omdat de meeste maatschappelijke organisaties wachten op uitvoering van uw beleid. Graag uw reactie hierop!

Wethouder van Hemert antwoordt dat er op een later tijdstip met de Raad gesproken over de uitvoering van de Accomodatienota.

Voorzitter, natuurlijk mag in dit Kaderdebat aandacht voor ontwikkelingen in het Sociaal Domein niet ontbreken. Op dit moment doen we het, voor zover gegevens beschikbaar zijn, in Rijswijk goed. We hebben bewust gekozen voor een zachte landing van de nieuwe wetgeving. De komende jaren worden echter cruciaal of Rijswijk echt voor sociaal beleid kiest, op maat en dichtbij de mensen om wie het gaat. De PvdA zal hier ook eigen initiatieven in ontplooien. Hier hoort u nog over. We hebben met elkaar een mooie stap gezet door zojuist een amendement van SP en mijn partij met grote meerderheid te steunen die meer kansen bieden voor innovatie en nieuwe aanbieders in de markt van zorg. Een compliment voor wethouder Lugthart die hierbij zijn volle medewerking heeft gegeven.

Voorzitter, de PvdA noemde in het Forum ook de toenemende grote vraag naar informele zorg en de overbelasting van mantelzorgers. Het blijkt dat ondersteuning van mantelzorgers en het faciliteren van informele zorg zo belangrijk is, om zwaardere zorgvragen op een later tijdstip te voorkomen. Buddynetwerk die ook in Rijswijk actief is, meldde me dat ze nu al (juni) door het gehele budget van 2016 heen zijn, omdat er zoveel vraag is. Meer deskundigheidsbevordering van buddy’s die steeds meer met multi-problematiek te maken krijgen is een grote behoefte, maar er is geen geld voor. Kent u het gezamenlijke initiatief van gemeenten en zorgverzekeraars in het midden van het land, die samen een budget reserveren voor ondersteuning van mantelzorgers en vrijwilligers juist met het doel om zwaardere zorgvragen te voorkomen? Bent u bereid om te onderzoeken welke mogelijkheden hier voor Rijswijk liggen?

Wethouder Lugthart antwoordt geïnteresseerd te zijn in de pilot elders in het land en wil hier graag meer informatie over.

Voorzitter, u kent ons standpunt over de terug verhuizing van het gehele ambtelijk apparaat naar het Oude Stadhuis. We vinden dit een te groot financieel risico, waarbij de gemeente ook in de verre toekomst verantwoordelijk blijft voor het gebouw. Daarnaast vinden wij het niet realistisch dat u alleen een financiële vergelijking opneemt tussen de veronderstelde nieuwe financiële situatie in geval van terug verhuizing en de bestaande situatie van Hoogvoorde. Het staat vast – en meerdere partijen hebben daar op gewezen – dat bij een mogelijke verlenging van het huurcontract van Hoogvoorde de gemeente fors kan besparen en een veel lagere huurprijs kan bedingen. Wij verzoeken u dringend deze optie van huurverlenging van Hoogvoorde serieus op te pakken en de Raad te informeren over het te verwachten onderhandelingsresultaat, uiterlijk op het moment dat u met een vervolgnotitie komt. Anders is een dergelijke afweging tussen terug verhuizing en blijven op de huidige locatie op drijfzand gebaseerd. Afhankelijk van uw reactie dienen wij in 2e termijn hier mogelijk een motie over in.

Wethouder van der Meij antwoordt een mogelijke besparing wat betreft de huurprijs van Hoogvoorde na 2022 serieus te onderzoeken en de uitkomsten mee te nemen in de vervolgstap/notitie in het najaar.

Noot: we wachten het resultaat af; de motie wordt niet ingediend.

Voorzitter, ik rond af met het thema sociale samenhang, een thema uit de top 3 tijdens de stadsvisiebijeenkomst. Inzetten op lokale kracht en samenhang kan op verschillende wijzen. Een bekende bank noemt het ook wel ‘een aandeel nemen in elkaar’. En dat spreekt de PvdA zeer aan, Het was niet voor niets dat mijn fractie toenmalig wethouder Jos Bolte verzocht om een maatschappelijke Beursvloer ook in Rijswijk te introduceren. En met succes, zoals nu blijkt.

Ik denk dat het goed is om met elkaar hier in dit huis maar vooral ook met onze inwoners regelmatig ideeën uit te wisselen om die sociale samenhang te versterken en te verbeteren. Sociale samenhang bestaat vooral uit concrete initiatieven de ruimte geven en faciliteren. Dat is geen verre horizongedachte voor 2030, maar daar moeten we vanaf vandaag hard aan werken.

Wil van Nunen

Inbreng PvdA-fractie in debat Halfjaarrapportage 2015/Kaderdebat 2016 op 7 juli jl.